กลุ่มส่องโลกปริทรรศน์>ส-ความเปลี่ยนแปลงของครอบครัวชนชั้นกลางไทย ทศวรรษ 2500-2540-สายชล สัตยานุรักษ์
ส-ความเปลี่ยนแปลงของครอบครัวชนชั้นกลางไทย ทศวรรษ 2500-2540-สายชล สัตยานุรักษ์
ผู้วิจัย : ศาสตราจารย์เกียรติคุณสายชล สัตยานุรักษ์   โพสต์ เมื่อ 04 เมษายน 2022

บทความนี้วิเคราะห์ความเปลี่ยนแปลงของความสัมพันธ์ในครอบครัวระหว่างทศวรรษ 2500-2540 ซึ่งมีความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจมาก แต่ความสัมพันธ์เชิงอำนาจในครอบครัวกลับเปลี่ยนแปลงค่อนข้างน้อย เพราะการขยายตัวของความคิด ระบบคุณค่า และอารมณ์ความรู้สึกใหม่ๆ มิได้เข้าไปแทนที่อุดมการณ์เดิมของครอบครัว

การประกอบสร้างระบอบอารมณ์ความรู้สึกเกี่ยวกับครอบครัวผ่านสื่อทางศิลปวัฒนธรรม ได้กำหนดความหมายและระบบคุณค่าหรือเกียรติยศของผู้หญิงในฐานะเมียและแม่ ทำให้ผู้หญิงผูกพันทางจิตใจและอารมณ์ความรู้สึกกับครอบครัวอย่างมาก แม้ว่าในทศวรรษ 2530 เป็นต้นมา ผู้หญิงจะมีอัตลักษณ์ของ “ผู้หญิงทำงาน” และ “ผู้หญิงเก่ง” และได้ใช้ความหมายของ “สุภภาพบุรุษ” และ “ชายรักครอบครัว” เพื่อปรับเปลี่ยนความสัมพันธ์เชิงอำนาจในครอบครัวให้มีความเสมอภาคมากขึ้น แต่ระบอบอารมณ์ความรู้สึกเดิมยังคงมีอิทธิพลมากทั้งต่อสามีและภรรยา ความย้อนแย้งทางอุดมการณ์ที่มีอยู่และความย้อนแย้งระหว่างอุดมการณ์กับชีวิตจริง ล้วนแต่ส่งผลให้ความสัมพันธ์ในครอบครัวมีความตึงเครียดและความขัดแย้งสูงขึ้น

This paper analyzes the dynamics of family relationships between 1957-1997s, a period of significant economic change. However, the power relations in the family demonstrate a minor change since the expansion of new ideas, value systems, and new emotions did not replace the conventional ideology of the family.

Analysis of the emotional regime relating to the family through cultural media has defined the meaning, value/ honor system of women as wives and mothers. As a result, women have an intense emotionally connected relationship with their families. Since the 1987s, women had formed the identity of "working women" and "successful women" and made use of the terms and meanings of "gentleman" and "family man" to change the power relationship in the family to be more equal. Nevertheless, the old emotional regime remained a significant influence on both husband and wife. Existing ideological contradictions and contradictions between ideology and reality, resulted in increased tensions and conflicts in the family relationships.